Τo απολίθωμα μικρής σαύρας που ανακαλύφθηκε σε βράχο των ιταλικών Άλπεων έχει ‘’ανακατέψει’’ το εξελικτικό οικογενειακό δέντρο των ερπετών και σύμφωνα με τους ερευνητές θα ρίξει νέο φως στους επιζώντες της πιο καταστροφικής μαζικής εξαφάνισης που αντιμετώπισε ποτέ ο πλανήτης μας.

Με δημοσίευσή τους στο περιοδικό Nature, η διεθνής ομάδα ερευνητών περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο επανεξέτασαν το απολίθωμα το οποίο ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά σε βράχο των Δολομιτών στις αρχές της δεκαετίας του 2000 από ερασιτέχνη συλλέκτη.

Χρησιμοποιώντας μια τεχνική ακτίνων Χ γνωστή ως CT-scanning, η ομάδα ήταν σε θέση να εξετάσει κρυμμένα χαρακτηριστικά του απολιθώματος. Περίπου 150 δείγματα αρχαίων σαυρών που μοιάζουν με το εύρυμα μελετήθηκαν τόσο σε σκελετικό όσο και σε μοριακό επίπεδο.

Το πλάσμα, γνωστό ως Megachirella wachtleri υπολογίζεται ότι έζησε κατά την Τριασική (Triassic) γεωλογική περίοδο, δηλαδή πριν από περίπου 240 εκατομμύρια χρόνια και φαίνεται να είναι το παλαιότερο γνωστό μέλος μιας τάξης ερπετών γνωστά ως φολιδωτά (squamata), η οποία περιλαμβάνει σαύρες και φίδια.

Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι το εύρημα αυτό όχι μόνο αναδεικνύει τον τελευταίο κοινό πρόγονο πολλών ερπετών, αλλά αποκαλύπτει ότι τα φολιδωτά πιθανότατα εμφανίστηκαν πολύ νωρίτερα απ ‘ό, τι προηγουμένως θεωρούσαμε και επέζησαν μιας από τις μεγαλύτερες καταστροφές του πλανήτη.

“Όλες οι σαύρες και τα φίδια είναι απόγονοι της Megachirella ή μια σαύρας που μοιάζει με Megachirella”, δήλωσε ο Dr Massimo Bernardi, συγγραφέας της μελέτης του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ, προσθέτοντας ότι η Megachirella είχε πιθανότατα μήκος 25-30 εκατοστά.

Συνδυάζοντας τόσο τα μοριακά δεδομένα όσο και τις παρατηρήσεις των σκελετικών χαρακτηριστικών, η ομάδα ήταν σε θέση να εκτιμήσει πότε εμφανίστηκαν τα παλαιότερα φολιδωτά, αποκαλύπτοντας ότι πιθανότατα προήλθαν λίγο πριν τον «Μεγάλο θάνατο» (Great Dying)- ένα καταστροφικό γεγονός μαζικής εξάλειψης 252 χρόνια πριν, όταν εξαφανίστηκε το 70% των σπονδυλωτών της γης.

Αυτό, ανέφερε ο Bernardi, ανατρέπει τις τρέχουσες θεωρίες που προέκυψαν μετά την καταστροφή και αποκαλύπτει ότι πολλά διαφορετικά είδη εμφανίστηκαν μετά την καταστροφή λόγω παραγόντων όπως η έλλειψη ανταγωνιστών. “Είναι σαν την άλλη πλευρά των εξαφανίσεων”, είπε. “Τα φωλιδωτά, για παράδειγμα, ζούσαν στην πραγματικότητα στη γη πριν από την εξαφάνιση, και [κατά κάποιο τρόπο]  εκμεταλλεύτηκαν τις ευκαιρίες που ΄΄άνοιξαν΄΄ αμέσως μετά την εξαφάνιση”. Ο Bernardi πρόσθεσε ότι η Megachirella έζησε κατά μήκος των ακτών και ότι το άτομο – δείγμα που βρέθηκε στους Δολομίτες μεταφέρθηκε εκεί μέσω καταιγίδας. “Εκείνη την εποχή οι γεωλογικές ανακατατάξεις μας δείχνουν πολύ ξεκάθαρα ότι οι Δολομιτές ήταν μια σειρά από νησιά με πλούσια βλάστηση και αμμώδεις παραλίες και μάλλον η Megachirella περπατούσε κατά μήκος μιας από αυτές τις παραλίες”, δήλωσε. “Πιθανολογούμε ότι μεταφέρθηκε με την καταιγίδα, καθώς στα ίδια πετρώδη στρώματα εντοπίσαμε υπολείμματα και φερτά υλικά από τη θάλασσα’’.

Ο David Martill, καθηγητής παλαιοβιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Πόρτσμουθ, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη, δήλωσε πως ”η αποκάλυψη ότι τα φολιδωτά προϋπήρχαν του  «Μεγάλου θανάτου» σημαίνει ότι είναι πραγματικοί επιζώντες”, αφού ”λίγα είδη διέφυγαν από το θανάσιμο άγγιγμα της  προ-Τριασικής (Permian- Triasic) περιόδου”.

 

Πηγή: Guardian