Γεννημένος στη Βουδαπέστη το 1930 από μια εβραϊκή οικογένεια, ο George Soros επέζησε της ναζιστικής κατοχής της Ουγγαρίας, κατά την οποία σκοτώθηκαν περισσότεροι από μισό εκατομμύριο Εβραίοι.

Ως έφηβος, ο Σόρος, όπως και πολλοί άλλοι Ευρωπαίοι Εβραίοι, εργάστηκε ως ταχυμεταφορέας για ένα εβραϊκό συμβούλιο, ένα σώμα που δημιουργήθηκε από τις γερμανικές κατοχικές αρχές για να εξασφαλίσει την εφαρμογή των εντολών των Ναζί.

Όταν οι απελάσεις από την Ουγγαρία στα στρατόπεδα του θανάτου αυξήθηκαν ραγδαία, κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος, υποχρεώθηκε να κρύψει την εβραϊκή του ταυτότητα για να επιβιώσει.

Σήμερα, ο 87χρονος δισεκατομμυριούχος, φιλάνθρωπος και ιδρυτής της ΜΚΟ “Open Society Foundations” (OSF) είναι η αγαπημένη εμμονή των πολιτικών της δεξιάς και της ακροδεξιάς, των συνωμοσιολόγων, των υπερασπιστών της λευκής ανωτερότητας, και των νεοναζί σε όλη την Ευρώπη και τη βόρεια Αμερική.

Από το Charlottesville στη Βουδαπέστη, ο Σόρος δεσπόζει στη ρητορική των ηγετών και των διαφόρων άλλων προσώπων, οι οποίοι τον κατηγορούν ότι βρίσκεται πίσω από τα πάντα, από το κίνημα Black Lives Matter έως τη μετανάστευση.

Την Τετάρτη το κοινοβούλιο της Ουγγαρίας ψήφισε το νομοσχέδιο «Stop Soros», μια νομοθετική πρόταση που συνδέει τον Soros με την προσφυγική κρίση που ξεκίνησε στην Ευρώπη το 2015. Η ουγγρική κυβέρνηση δήλωσε συγκεκριμένα: «Η υπεράσπιση της Ουγγαρίας απαιτεί ένα σχέδιο δράσης: περί αυτού πρόκειται το νομοθετικό πακέτο Stop Soros».

Παρά τη γενικευμένη καταδίκη από οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και διεθνείς παρατηρητές, το νομοσχέδιο είναι η τελευταία, και ίσως η πιο ανησυχητική, πραγματοποίηση μίας από τις δεκάδες θεωρίες συνωμοσίας που περιβάλλουν τον Ούγγρο-αμερικανό επιζώντα του Ολοκαυτώματος.

Η μακρόχρονη υπεράσπιση της φιλελεύθερης δημοκρατίας από τον Σόρος καθώς και η αποδοχή των προσφύγων στην Ευρώπη και πέρα από αυτήν, αποτελεί συνεχή πηγή διαμάχης στην Ουγγαρία και σε αρκετές άλλες χώρες της Ευρώπης.

“Οι συνωμοσίες για τον Σόρος υπήρξαν ανέκαθεν δείκτης διαφοροποίησης της ριζοσπαστικής δεξιάς από τον κυρίαρχο συντηρητισμό”, όπως υποστηρίζει και ο Alex Reid Ross, συγγραφέας του “Against the Fascist Creep”.

Όμως, όπως σημειώνει ο Ross, τέτοιες θεωρίες βρήκαν απήχηση και ανάμεσα σε ορισμένους αριστερούς στο παρελθόν, επισημαίνοντας ότι ο Σόρος κατηγορήθηκε για οικονομικές κρίσεις, υποτιμήσεις νομισμάτων παγκοσμίως καθώς και για την υποστήριξη μιας εξέγερσης εναντίον του πρώην υπερεθνικιστή ηγέτη της Σερβίας, Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, ο οποίος ανατράπηκε το 2001.

Η αφήγηση της άκρας δεξιάς, ωστόσο, έχει αντισημιτικούς υπαινιγμούς. Σύμφωνα με τον Reid Ross, “κατά κάποιο τρόπο, ταιριάζει με το τέλειο είδος ιστορικής επιστημολογικής κατηγορίας στην εθνικοσοσιαλιστική παράδοση. Παλαιότερα υπήρξε ο Rothschild, αλλά σήμερα, οι θεωρίες συνωμοσίας του Rothschild είναι πολύ πιο εύκολο να καταρριφθούν από τότε. Τώρα, οι θεωρίες για τον Soros γεμίζουν αυτό το κενό, παίρνοντας τη θέση τους”.

Η Ουγγαρία επίσημα ενσωματώνει τη ρητορική κατά του Σόρος

Ενώ οι θεωρίες συνωμοσίας για τον Soros περιορίζονταν σε μεγάλο βαθμό στο σκληροπυρηνικό περιθώριο της πολιτικής, ο Ούγγρος Πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν τις τοποθέτησε στον κυρίαρχο πολιτικό λόγο.

Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας του Απριλίου- ο Όρμπαν επανεξελέγη μετατοπιζόμενος όλο και πιο ακροδεξιά- το κυβερνών κόμμα Fidesz εστίασε έντονα στον Soros. Κατηγορώντας τον ότι χρησιμοποίησε τον πλούτο του για να αγοράσει επιρροή, ο Όρμπαν έκανε λόγο, τον Φεβρουάριο, για μια συνωμοσία με σκοπό να δημιουργηθεί “το είδος ανθρώπου του Σόρος”.

Τα σχόλια αυτά έγιναν, σύμφωνα με το Al Jazeera, μετά από μια χρόνια δαιμονοποίηση που βασίστηκε σε μεγάλο βαθμό στις θέσεις του OSF κατά της διαφθοράς και την υπεράσπιση των προσφύγων και των μεταναστών.

Κατά τη διάρκεια αυτής της εκστρατείας, το κόμμα του Όρμπαν έβαλε το πρόσωπο του Σόρος σε διάφορες διαφημιστικές πινακίδες που, όπως τόνισαν διάφοροι αναλυτές, είχαν άμεσες αναφορές στην αντισημιτική προπαγάνδα της εποχής του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Κυβερνητική αφίσα στους δρόμους της Βουδαπέστης

Η OSF εκδιώχθηκε από τη Ρωσία το 2015, ενώ ο Σόρος διασύρθηκε από πολιτικούς στην Πολωνία και στα Βαλκάνια. Όπως δήλωσε ο Casba Csontos, εκπρόσωπος της OSF, ο τρόπος με τον οποίο ενεργεί η ουγγρική κυβέρνηση κατά της κοινωνίας των πολιτών είναι παρόμοιος με αυτόν του Πούτιν στη Ρωσία.

Μετά από χρόνια παρενοχλήσεων από Ούγγρους πολιτικούς, η OSF ανακοίνωσε νωρίτερα αυτό το έτος ότι θα εγκαταλείψει την Ουγγαρία για πάντα. Το Central European University (CEU), ένα φιλελεύθερο ακαδημαϊκό ίδρυμα που χρηματοδοτείται από το Soros, ανακοίνωσε επίσης φόβους ότι θα αναγκαστεί να εγκαταλείψει την Ουγγαρία και σχεδιάζει να ανοίξει μια πανεπιστημιούπολη στη γειτονική Αυστρία.

Ο κ. Casba Csontos ισχυρίστηκε ότι η κυβέρνηση Orban πήρε τις θεωρίες συνωμοσίας για τον Σόρος και από, σκοτεινές και πολιτικά περιθωριακές, τις έκανε κυρίαρχες.  

Χαρακτήρισε τις θέσεις εναντίον του Σόρος ως «σκληρές» και «πολύ χειραγωγούμενες», κι εξήγησε ότι τα μέσα ενημέρωσης τα οποία υποστηρίζουν τον Όρμπαν μονοπωλούν τις ειδήσεις σε πολλά μέρη της Ουγγαρίας, και ιδιαίτερα στη φτωχή ύπαιθρο. “Αυτοί οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται όλες αυτές τις πληροφορίες ως γεγονότα, ως πραγματικότητα, ως πραγματικές ιστορίες πραγματικών γεγονότων που συμβαίνουν. Είναι μια καθαρά πολιτική τακτική για να αποσπάσουν την προσοχή των απλών ανθρώπων από τα πιεστικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν και από τη διαφθορά” δήλωσε ο Csontos. Ο αντίκτυπος, σύμφωνα με τον ίδιο, ήταν ουσιαστικά μια εκτεταμένη καταστολή της κοινωνίας των πολιτών, με συνέπειες τόσο για τους Ούγγρου όσο και για τους αιτούντες άσυλο.

Η ουγγρική κυβέρνηση, από τη μεριά της, απέρριψε τους παραπάνω ισχυρισμούς, υποστηρίζοντας ότι η κοινωνία των πολιτών «τα πάει μια χαρά χωρίς τις ομάδες που χρηματοδοτούνται από το Soros».

Παρά τον απίστευτα χαμηλό αριθμό αιτούντων άσυλο στην Ουγγαρία, ο εκπρόσωπος της κυβέρνησης υποστήριξε ότι οι ΜΚΟ που υποστηρίχθηκαν από τον Σόρος προσπάθησαν να μετατρέψουν την Ευρώπη σε «ήπειρο μεταναστών», και πρόσθεσε: «το ίδρυμα Soros αποφεύγει τη διαφάνεια, δεν θέλει να γνωρίζει το κοινό ακριβώς σε ποιες δραστηριότητες εμπλέκεται και με ποιο τρόπο, και είναι χάρη σ’ αυτή τη χρηματοδότηση που το ίδρυμα υποστηρίζει τη μετανάστευση».

Σκιώδης κυβερνήσεις και συνεργασία με τους ναζί

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Σόρος φέρεται να βρίσκεται πίσω από το αναγεννημένο αντιφασιστικό κίνημα (Antifa), την οικονομική κατάρρευση του 2008, τους αναρχικούς διαδηλωτές, το κίνημα Black Lives Matter και μια σειρά αριστερών διαδηλώσεων.

Σύμφωνα με τον Reid Ross, αυτή η ρητορική κυριάρχησε στην άκρα δεξιά κατά την εποχή του Tea Party (της Σάρα Πέηλιν), του υπερσυντηρητικού κινήματος που εμφανίστηκε μετά την εκλογή του Μπαράκ Ομπάμα το 2008.

Το 2010, ο τότε γνωστός δεξιός σχολιαστής του Fox News, Glenn Beck, έκανε μια τηλεοπτική σειρά στην οποία υποστήριζε ότι ο Σόρος είναι αυτός που κινεί τα νήματα  (“puppet master”) πίσω από τις παγκόσμιες πολιτικές εξελίξεις.

Πηγαίνοντας τη συνωμοσία στα άκρα, ο Μπεκ υποστήριξε ότι ο Σόρος ήταν συνεργός στο Ολοκαύτωμα, και ότι η χρηματοδότηση της κοινωνίας των πολιτών και των φιλελεύθερων οργανώσεων αποτελεί κομμάτι ενός σχεδίου με σκοπό «να σχηματίσει μια σκιώδη κυβέρνηση χρησιμοποιώντας την ανθρωπιστική βοήθεια ως κάλυψη».

O Beck, ο οποίος υποστήριζε ανοιχτά το Tea Party, περιέγραψε μια ζοφερή και περίπλοκη εικόνα του Σόρος, ο οποίος, σύμφωνα πάντα με τον Beck, υποστηρίζει επίσης τον κομμουνισμό και τις βίαιες αριστερές διαδηλώσεις.

Ο σχολιαστής κατηγόρησε τον Σόρος ότι συμμετείχε στο Ολοκαύτωμα, ότι συμπαθεί τους Ναζί, ότι φέρει φιλο-Σταλινικά συναισθήματα και χρηματοδοτεί την «εκπαίδευση» των αναρχικών.

“Έχει διεξαγάγει πόλεμο κατά του καπιταλισμού”, λέει ο Beck με βλοσυρό ύφος στο τέλος του πρώτου επεισοδίου. “Αυτός είναι ένας άνθρωπος που θέλει τον κόσμο να είναι μια παγκόσμια κοινωνία χωρίς σύνορα ή μεμονωμένες κυβερνήσεις. Μια παγκόσμια κοινωνία και ένας παγκόσμιος φύλακας”.

Σύμφωνα με τον Reid Ross, πολλές θεωρίες συνωμοσίας διαδόθηκαν κατά τη διάρκεια του Tea Party, το οποίο ήταν “ένα πραγματικά ακροδεξιό και αντι-φιλελεύθερο κίνημα, ενάντια στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Οι θεωρίες συνωμοσίας αναπτύχθηκαν από την ριζοσπαστικοποίηση του Tea Party κατά τη διακυβέρνηση Ομπάμα, κατά την προεκλογική εκστρατεία του Τραμπ, και στη συνέχεια εναντίων των Antifa” (αντιφασιστικού κινήματος).

Καταρριπτέα αλλά ευρέως διαδεδομένη

Πιο πρόσφατα, με την άνοδο της ακροδεξιάς στις ΗΠΑ (με το όνομα alt-right: ένας συνασπισμός υπερασπιστών της λευκής ανωτερότητας, λευκών εθνικιστών και νεοναζί) οι θεωρίες για τον Σόρος αναβίωσαν.

Ο Alex Jones, ο διαχειριστής της ιστοσελίδας InfoWars, που υποστηρίζει τον Τραμπ και είναι πλούσια σε συνωμοσιολογία, έχει ρίξει τα βέλη του επανειλημμένα στον Soros. Έχοντας, κατά μέσο όρο, περισσότερους από 750.000 επισκέπτες την ημέρα στην ηλεκτρονική του πλατφόρμα, ο Jones ανέφερε ότι ο Soros επιχείρησε να κατασκευάσει έναν εμφύλιο πόλεμο στις ΗΠΑ και να ενορχηστρώσει την εισροή προσφύγων στην Ευρώπη για να υπονομεύσει την κυριαρχία των ευρωπαϊκών χωρών.

Τον Νοέμβριο του 2016, το InfoWars μετέδωσε ένα απόσπασμα με τίτλο “Γιατί ο Σόρος θέλει να δει τον Κόσμο να καίγεται”, στο οποίο ο Τζόουνς κατηγόρησε τον Σόρος ότι ευθυγραμμίζεται με την υποψήφια του Δημοκρατικού Κόμματος, Χίλαρι Κλίντον, εναντίον του Ντόναλντ Τράμπ.

Τον Αύγουστο του 2017, όταν ένας ακροδεξιός διαδηλωτής σκότωσε μία διαδηλώτρια πέφτοντας με το αμάξι του σε ένα πλήθος αντιρατσιστών διαδηλωτών κατά τη διάρκεια του συγκέντρωσης “Unite the Right” στο Charlottesville της Βιρτζίνια, οι ιστότοποι της δεξιάς διέσπειραν γρήγορα τη φήμη ότι ο δράστης υποστηριζόταν από τον Soros.

Την περασμένη εβδομάδα, η Roseanne Barr, η πρωταγωνίστρια της τηλεοπτικής εκπομπής Roseanne, συμπεριέλαβε τον Soros σε ένα ξέσπασμα στο Twitter το οποίο οδήγησε την ABC Entertainment να τραβήξει το βύσμα στην κωμική σειρά.

Πέρα από τα ρατσιστικά σχόλια που έκανε, η εβραϊκής καταγωγής ηθοποιός, αναπαρήγαγε τους ισχυρισμούς του Μπέκ, κατηγορώντας τον Σόρος ότι παρέδωσε τους Εβραίους για “να δολοφονηθούν στα γερμανικά στρατόπεδα συγκέντρωσης”.

Η δημοσιογράφος του Snopes (που καταρρίπτει hoaxes), Brooke Binkowski, περιέγραψε τον Σόρος ως “την πλατωνική ιδέα για το πως οι αντισημίτες αντιλαμβάνονται ότι είναι οι Εβραίοι”, σημειώνοντας ότι αποτελεί μέρος μια τεχνητής προσπάθειας που γίνεται με σκοπό να κανονικοποιηθούν οι θεωρίες συνωμοσίας, μέσω της συνεχούς κυκλοφορίας τους στο διαδίκτυο.

“Το μοτίβο που βλέπω είναι ότι μόλις κάποιος σπρώχνει μια [ψεύτικη] ιστορία για τον Soros, τότε ένα σμήνος από bots και πληρωμένα τρολς αρχίζουν να την παίρνουν και να την διαδίδουν [στα κοινωνικά μέσα μαζικής ενημέρωσης] … και μετά ωθείται στον κύκλο των ειδήσεων.

Ο Shane Burley, συγγραφέας του “Ο Φασισμός Σήμερα” (Fascism Today), θεωρεί ότι οι θεωρίες συνωμοσίας για τον Soros έχουν αποδειχθεί «ανθεκτικές» στο χρόνο απέναντι στις προσπάθειες αποκατάστασης των γεγονότων λόγω του πυρήνα τους. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνει, οι συγκεκριμένες θεωρίες “έχουν έναν πυρήνα που έχει επιβιώσει εδώ και χρόνια, και αυτός ο πυρήνας είναι ο αντισημιτισμός”.

Η ιδιαιτερότητα αυτής της συγκεκριμένης θεωρίας συνωμοσίας είναι ότι αναμειγνύει την υποψία τόσο απέναντι στην αριστερά όσο και απέναντι στις μεγάλες τράπεζες, κι αυτό συμβαίνει, σύμφωνα με τον συγγραφέα, επειδή ο Σόρος, ως ένα είδος φιλελεύθερου, θεωρείται από την άκρα δεξιά ότι αγγίζει και τα δύο. Βασικά χαρακτηριστικά αυτής της ακροδεξιάς “αφήγησης” αποτελούν η θέση ότι “η αριστερά είναι μέρος του συστήματος” και η χρησιμοποίηση οποιουδήποτε πράγματος λέει ότι “η αντίσταση απέναντί τους είναι οργανική και ότι δεν αποτελούν μέρος του συστήματος.”

Η μυθολογία της σκευωρίας και ο Σόρος

“Η αόρατη πίστη στη σκευωρία δεν διαφέρει πολύ από το διάχυτο αίσθημα κάποιων ότι ζουν μέσα στην ανασφάλεια, αίσθημα κοινό και συνηθισμένο στην κοινωνία της διακινδύνευσης“, σημειώνει ο Taguieff στο βιβλίο του Θεωρίες συνωμοσίας. Εσωτερισμός, Εξτρεμισμός (εκδ. Πόλις). Η ιδέα της σκευωρίας λειτουργεί ως εργαλείο κατανόησης αυτονόητο και ανακουφιστικό για την ψυχή. Εφαρμόζοντας το μοντέλο της σκευωρίας, εισάγουμε κατά κάποιο τρόπο στη σφαίρα του εξηγήσιμου και του ορθολογικού συμβάντα που κατά τα φαινόμενα ανήκουν στη σφαίρα της τύχης. Η ιδέα της σκευωρίας, σημειώνει ο Francois Furet, ‘διαστρέφει το αιτιακό σχήμα και έτσι κάθε ιστορικό γεγονός μπορεί να αναχθεί σε μια πρόθεση και μια υποκειμενική βούληση’.”

Η ιδεολογία της σκευωρίας θεμελιώνεται στην πεποίθηση ότι οι κοινωνικές διαδικασίες, αυτές που θεωρείται ότι γεννούν τη δυστυχία στο κόσμο ή τις συμφορές της ανθρωπότητας, εξηγούνται οπωσδήποτε στο πλαίσιο της χειραγώγησής τους από κρυφές ομάδες”, οι οποίες είναι πολύ ισχυρές, δρουν μυστικά και κακοπροαίρετα, εφαρμόζοντας διαβολικά σχέδια και προγράμματα. “Ξεσκεπάζοντας τους κρυφούς και διαβολικούς εχθρούς, ο καταγγέλλων τη σκευωρία τοποθετείται προς τη μεριά του Καλού”.

“Ο μύθος της σκευωρίας ή η συνωμοσιολογική μυθολογία χτίζεται γύρω από τη θέση ότι οι σκευωρίες έφτιαχναν, φτιάχνουν και θα φτιάχνουν την Ιστορία, ότι συνιστούν, δηλαδή, το κλειδί της Ιστορίας”. Το μυθικό οικοδόμημα των θεωριών αυτών είναι στημένο πάνω στο δόγμα που πιστεύει ότι: “οι σκευωρίες είναι η κινητήριος δύναμη της Ιστορίας”. Και εφόσον, “η σκευωρία είναι κατ΄ανάγκην παγκόσμια, οι σκευωροί είναι υποκείμενα παγκόσμια, ταγμένα να δρουν πέρα από τα κρατικά, γλωσσικά ή πολιτισμικά σύνορα. Είναι Ελευθεροτέκτονες, Εβραίοι ‘κοσμοπολίτες’, κομμουνιστές, ‘απάτριδες’ καπιταλιστές κτλ.”, σημειώνει ο Ταγκυέφ. Ο Σόρος ως εβραίος κοσμοπολίτης (ουγγρο-αμερικανός) και ‘άπατρις καπιταλιστής’, καθίσταται έτσι ως ο ιδανικός σκευωρός.

Ο Σόρος υπήρξε πράγματι κερδοσκόπος, όπως και τόσοι άλλοι άλλωστε. Το ελληνικό λήμμα της wikipedia, περιέχει ένα απόσπασμα του πρώην προέδρου της FED Πωλ Βόλκερ, ο οποίος στον πρόλογο του βιβλίου του Τζωρτζ Σόρος Η Αλχημεία της Χρηματοοικονομικής γράφει:

“Ο Τζωρτζ Σόρος άφησε το στίγμα του ως ένας εξαιρετικά επιτυχημένος κερδοσκόπος, αρκετά σοφός ώστε να αποσύρεται από τις αγορές όσο είναι ακόμα μπροστά στο παιχνίδι. Ο κύριος όγκος των τεραστίων προσόδων του είναι πλέον αφιερωμένος στη μετάβαση και τις προσπάθειες των αναδυόμενων εθνών να γίνουν ανοιχτές κοινωνίες, ανοιχτές όχι μόνο με την έννοια της οικονομικής ελευθερίας αλλά, κυρίως, με την έννοια της ανεκτικότητας και του σεβασμού της ελεύθερης σκέψης και συμπεριφοράς”. Δηλαδή, αυτό που λέει ο πρώην τραπεζίτης είναι ότι ο Σόρος και τα ιδρύματά του ενισχύουν τις αποκαλούμενες “φιλελεύθερες δημοκρατίες” ή προωθούν το μοντέλο αυτό σε μη “φιλελεύθερες δημοκρατίες”.

Για τους οπαδούς των θεωριών συνωμοσίας, από την άλλη, η στήριξη των προσφύγων μέσω των δικών του μκο δείχνουν το ξεδίπλωμα του διαβολικού του σχεδίου, με το οποίο θέλει να μετατρέψει την Ευρώπη και τις Η.Π.Α σε τόπους προσφύγων, ενισχύοντας παράλληλα αριστερούς, κομμουνιστές και αναρχικούς, με υπόγειο σχέδιο την καταστροφή του καπιταλισμού. Είναι άλλωστε γνωστό ότι οι οπαδοί των θεωριών αυτών, ακροδεξιοί και ρατσιστές οι περισσότεροι, αν και θέλουν να παρουσιάζονται ως “αντισυστημικοί” είναι ανοιχτά υπέρ του καπιταλισμού. Όπως άλλωστε και ο Σόρος. Όμως ο δικός τους καπιταλισμός είναι φυλετικός και άσπρος.

Πηγή: Το άρθρο είναι σχεδόν κατά λέξη μετάφραση του άρθρου του Patrick Strickland “Who is George Soros?”, εκτός από το τελευταίο μέρος, “Η μυθολογία της σκευωρίας και ο Σόρος” που είναι του υπογράφοντα.