Ο Ευρωπαίος αγρότης είναι κατά μέσο όρο μεγαλύτερος σε ηλικία, λιγότερο μορφωμένος και χαμηλότερα αμειβόμενος από το σύνολο του ενεργού πληθυσμού, σε έναν τομέα που απασχολεί περίπου 10 εκ. άτομα και η συνολική του παραγωγή ξεπερνά τα 400 δις ευρώ, όπως προκύπτει από την -έκτασης 170 σελίδων- ετήσια ανάλυση της Eurostat για τον αγροτικό τομέα της ΕΕ.

Σύμφωνα με την έκθεση, η σύνταξη της οποίας ολοκληρώθηκε τον Δεκέμβριο του 2017, περίπου 10 εκ. άτομα εργάστηκαν στον αγροτικό τομέα της ΕΕ το 2015 και αντιπροσώπευαν το 4,4% της συνολικής απασχόλησης.

Η απασχόληση στη γεωργία συνιστούσε πάνω από το 10% της συνολικής απασχόλησης σε τέσσερα κράτη μέλη: τη Ρουμανία (25,8%), τη Βουλγαρία (18,2%), την Ελλάδα (11,0%) και την Πολωνία (11,0%). Πολύ χαμηλά μερίδια -κάτω από 2%- καταγράφηκαν σε Γερμανία (1,4%), Σουηδία (1,3%), Βέλγιο (1,2%), Μάλτα (1,2%), Ηνωμένο Βασίλειο (1,1%) και Λουξεμβούργο (0,8%).

Η απασχόληση στη δασοκομία ξεπέρασε το 20% της απασχόλησης στον πρωτογενή τομέα, στη Σουηδία (40,2%), τη Σλοβακία (34,7%), την Εσθονία (29,2%), τη Λετονία (24,5%) και τη Φιλανδία (20,8%).

Η απασχόληση σε αλιευτικές δραστηριότητες δεν έφθασε το 5% της απασχόλησης του πρωτογενούς τομέα σε οποιαδήποτε χώρα, εκτός από τη Μάλτα (23,9%) και την Ισπανία (5,2%).

Όγκος παραγωγής και τιμές

Η συνολική παραγωγή της αγροτικής βιομηχανίας το 2016 υπολογίστηκε σε 405 δισεκ. ευρώ σε βασικές τιμές.

Το 2016 η Γαλλία ήταν ο μεγαλύτερος παραγωγός της ΕΕ με 70,3 δισεκ. ευρώ (17,4% του συνόλου της ΕΕ), ακολουθούμενη από την Ιταλία (13,2%), τη Γερμανία (13,1%) και την Ισπανία (11,6).

Τα προϊόντα που αντιπροσώπευαν το μεγαλύτερο μερίδιο της αξίας της παραγωγής στην αγροτική βιομηχανία της ΕΕ ήταν τα λαχανικά και τα κηπευτικά (13,2%), το γάλα (12,2%) και τα σιτηρά (10,7%), ενώ σε σχετικά μεγάλα μερίδια αντιστοιχούσε η παραγωγή χοίρων (8,5%) και βοοειδών (8,2%).

Οργανική καλλιέργεια, δασοκομία, αλιεία

Η συνολική έκταση στην ΕΕ των 28 με οργανικές καλλιέργειες ήταν περίπου 119 εκατ. στρέμματα το 2016 και αναμένεται περαιτέρω ανάπτυξη τα επόμενα χρόνια. Η αύξηση του οργανικού χώρου μεταξύ 2012 και 2016 ήταν 18,7%. Τέσσερα κράτη- μέλη αντιπροσώπευαν περισσότερο από το ήμισυ όλων των εκτάσεων βιολογικής καλλιέργειας το 2016: Ισπανία (16,9%), Ιταλία (15,1%), Γαλλία (12,9%) και Γερμανία (9,5%).

Η ΕΕ κατέχει περίπου 5% των δασών του πλανήτη και διέθετε περίπου 415.000 επιχειρήσεις με βάση το ξύλο, οι οποίες είχαν ακαθάριστη προστιθέμενη αξία 107 δισεκ. ευρώ και απασχολούσαν 3,3 εκατ. άτομα το 2014.

Εξάλλου, η συνολική παραγωγή αλιευτικών προϊόντων το 2015 εκτιμάται ότι είναι 6,4 εκατ. τόνοι, εκ των οποίων το 80,3% προήλθε από θαλάσσια αλιεύματα και το υπόλοιπο 19,7% από την υδατοκαλλιέργεια.

Οι αγρότες είναι μεγαλύτεροι σε ηλικία…

Όπως αναφέρεται στην Έρευνα Εργατικού Δυναμικού (LFS) του 2016, που επικαλείται η Eurostat, στην ΕΕ, 31,8% των αγροτών ήταν κάτω των 40 ετών σε σύγκριση με το 42,4% του συνολικού ενεργού πληθυσμού. Το 59,2% των αγροτών ήταν ηλικίας 40- 64 ετών, έναντι 55,2% του συνολικού ενεργού πληθυσμού, ενώ 9,0% ήταν ηλικίας άνω των 65 ετών, σε σύγκριση με μόλις 2,4% του συνολικού ενεργού πληθυσμού.

Στην Ελλάδα, στο σύνολο του εργατικού δυναμικού, ποσοστό 40,3% ήταν ηλικίας 15-39 ετών, 57,9% είχε ηλικία 40- 64 ετών και 1,7% ήταν από 65 και πάνω. Στους αγρότες, τα αντίστοιχα ποσοστά ήταν 24,8%, 68,4% και 6,8%.

και λιγότερο μορφωμένοι

Το 2016, ενώ 17,9% του συνολικού ενεργού πληθυσμού στην ΕΕ είχε ολοκληρώσει μόνο το χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης, το ποσοστό ήταν 40,7% για τους αγρότες. Για όσους είχαν φθάσει σε μέσο επίπεδο εκπαίδευσης, τα μερίδια ήταν αντίστοιχα: 48,0% για τον ενεργό πληθυσμό, 50,2% για τους αγρότες. Εξάλλου, μεταξύ του συνολικού ενεργού πληθυσμού, 33,9% είχε αποφοιτήσει από την τριτοβάθμια εκπαίδευση, σε αντίθεση με 8,9% των αγροτών.

Στην Ελλάδα, στο σύνολο του πληθυσμού, 23,4% είχαν χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης, 41,5% μεσαίο και 35,1% υψηλό, ενώ μεταξύ των αγροτών 62,4% είχαν χαμηλό, 31,2% μεσαίο και 4,5% υψηλό.

Η Μάλτα (90,2%) και η Πορτογαλία (87,6%) είχαν τα μεγαλύτερα ποσοστά αγροτών με χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης, ενώ η Τσεχία (4,1%) το μικρότερο.

Εξάλλου, μόνο 16,4% όσων απασχολήθηκαν στη γεωργία είχαν σχέση πλήρους απασχόλησης, ενώ το μέσο ετήσιο εισόδημα στις αγροτικές περιοχές ήταν 12,5% χαμηλότερο από τον μέσο όρο της ΕΕ.

Πηγή: Eurostat, ΑΠΕ-ΜΠΕ