Η “Rick and Morty” είναι μια ενήλικη σειρά καρτούν επιστημονικής φαντασίας που δημιουργήθηκε από τους Justin Roiland και Dan Harmon. Η σειρά απεικονίζει τις περιπέτειες του ημίτρελου και κυνικού επιστήμονα Rick Sanchez και του συναισθηματικού και εύπιστου εγγονού του Morty Smith, των οποίων ο χρόνος μοιράζεται ανάμεσα στην καθημερινότητα και τις διαδιάστατες περιπέτειες.

Η Πρέσα θα σας παρουσιάσει ένα αφιέρωμα, βασισμένο στην ανάλυση του Jared Bauer, για τα φιλοσοφικά και επιστημονικά ρεύματα που βρίσκουν τόπο έκφρασης στη σειρά, καθώς και τον τρόπο που την επηρεάζουν.

Μέρος Α’ – Τρόμος

λαβκραφτ
H. P. Lovecraft

Το Rick and Morty έχει βαθιές ρίζες στις ταινίες τρόμου και επιστημονικής φαντασίας, έχοντας αποδώσει, κατά καιρούς, φόρο τιμής σε ταινίες όπως οι Nosferatu και Εφιάλτης Στο Δρόμο Με Τις Λεύκες, καθώς και σε αυτές του σκηνοθέτη David CronenbergΚαι ενώ η σειρά έχει επιρροές από διάφορα είδη του φανταστικού, φαίνεται να δείχνει ιδιαίτερη προτίμηση σε ένα συγκεκριμένο είδος, τον λεγόμενο και “απόκοσμο τρόμο“, o οποίος μας πρωτοσυστήθηκε μέσα από τα έργα του συγγραφέα H. P. LovecraftΧαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ότι στους τίτλους έναρξης του καρτούν υπάρχει μια απεικόνιση του Κθούλου, ενός από τους θεούς του κόσμου του Lovecraft.

Όπως και ο Lovecraft έτσι και το Rick and Morty χρησιμοποιεί το σύμπαν, οικείο ή μη, για να απαντήσει σε βαθιά φιλοσοφικά ερωτήματα, φανταζόμενο τι βρίσκεται κρυμμένο στο σκοτάδι του αχανούς σύμπαντος. Ο “απόκοσμος τρόμος” δίνει έμφαση στον ακατανόητο τρόμο, σε αυτόν που είναι πέρα από τις δυνατότητες της ανθρώπινης αντίληψης.
Μας παρουσιάζει το αχανές άγνωστο, το οποίο με τι σειρά του ενισχύει αυτό το μείγμα φόβου και αποστροφής που αισθανόμαστε σε ότι είναι αυτό που παραμονεύει στο ακατανόητο διάστημα και ξαφνικά συγκρούεται με τη δική μας πραγματικότητα

To όπλο του Rick, το οποίο έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί πύλες μεταφοράς στο χωροχρόνο,  μας φέρνει συνεχώς αντιμέτωπους με αυτή την κατάσταση. Έτσι όπως εισέρχεται ο ήρωας σε άλλες διαστάσεις, τα αποτελέσματα είναι μερικές φορές τρομακτικά , άλλες κωμικά και ενίοτε και τα δύο.

Περιστασιακά, όντα από τις άλλες πραγματικότητες επισκέπτονται τη γη.
Στο επεισόδιο “Get Schwifty”, ένα γιγάντιο αιωρούμενο κεφάλι προσεγγίζει τη γη και η βαρυτική του έλξη προκαλεί χάος στο οικοσύστημα της. Η άμεση απόκριση της ανθρωπότητας είναι να δημιουργήσει μια θρησκεία για να λατρέψει αυτό το άγνωστο ον(!). Ευτυχώς όμως, για εμάς, υπάρχει ο Rick, ο οποίος αναγνωρίζει οτι το κεφάλι είναι ένα Κρόμιουλον, ένα είδος εξωγήινου, και αναφέρει στον πρόεδρο των ΗΠΑ ότι για να απαλλαγούν από αυτό πρέπει η γη να κερδίσει το διασυμπαντικό διαγωνισμό τραγουδιού!

Οι γιγάντιες αιωρούμενες οντότητες, δεν είναι κάτι καινούργιο στον κόσμο της επιστημονικής φαντασίας. Ο Lovecraft χρησιμοποίησε την ιδέα αυτή στα έργα του, δημιουργώντας τους “Μεγάλους Παλαιούς”, όντα μεγάλης δύναμης τα οποία περιγράφονται εκτενώς στα βιβλία του, “Το Κάλεσμα του Κθούλου” και “Ο Τρόμος του Ντάνγουιτς”.

Τα απόκοσμα αυτά πλάσματα εγείρουν κάποια ερωτήματα και καλούν, στη συγκεκριμένη περίπτωση, το θεατή να απαντήσει στο ερώτημα “είμαστε σημαντικοί;”.
Το μεγαλύτερο μέρος του κόσμου της επιστημονικής φαντασίας τοποθετεί τον άνθρωπο στο κέντρο του σύμπαντος, θέτοντας τον ως καθοριστικό παράγοντα της μοίρας του. Ο “απόκοσμος τρόμος” αντιστρέφει αυτή την αντίληψη.
Για τους Κρόμιουλον, η ανθρωπότητα δεν είναι παρά ένα αντικείμενο διασκέδασης και ο αφανισμός του πλανήτη δεν είναι αποτέλεσμα κάποιου είδους εκδίκησης αλλά μέρος της καθημερινότητας τους.
Ο “απόκοσμος τρόμος” είναι γεμάτος από τέτοιες οντότητες που κάνουν τον άνθρωπο να μοιάζει ασήμαντος και αυτό είναι το κατ’ ουσίαν τρομακτικό.

O T’ith, ένας “Μεγάλος Παλαιός” , αιωρείται απειλητικά

Στο βιβλίο “In The Dust Of This Planet”, ο σύγχρονος φιλόσοφος Eugene Thacker, περιγράφει αυτή την ιδέα ως “κοσμικό πεσιμισμό”, ο οποίος φαντάζεται έναν κόσμο χωρίς εμάς και θεωρεί το σύμπαν “.. απόλυτα ανελέητο και αδιάφορο προς τις επιθυμίες και τις ελπίδες της ανθρωπότητας”
Το καρτούν ενσαρκώνει σχεδόν τέλεια αυτή τη θεώρηση.
Βλέπουμε τον Rick και τον Morty ακόμα και να πεθαίνουν για αντικατασταθούν τελικά από μία εκδοχή του εαυτού τους, προερχόμενη από μία από τις άπειρες παράλληλες πραγματικότητες.
Δεν θεωρούμαστε, λοιπόν, μόνο ένας κόκκος άμμου στον ατέρμονα κόσμο, αλλά ένας κόκκος από τους άπειρους που υπάρχουν ταυτόχρονα σε όλες τις πραγματικότητες!

Ενίοτε και ο άνθρωπος γίνεται ο “απόκοσμος τρόμος” άλλων πλασμάτων. Στο επεισόδιο “Ricks must be crazy” μαθαίνουμε ότι η μπαταρία του διαστημικού οχήματος του Rick τροφοδοτείται από ένα μικροσύμπαν, το οποίο βρισκεται μέσα στη μπαταρία και μοναδικός του σκοπός ειναι η παραγωγή ενέργειας. Βέβαια, ακόμα και σε αυτό το σύμπαν εφευρίσκουν ακόμα ένα μικροσύμπαν με τις αντίστοιχες ιδιότητες, κ.ο.κ.
Οι παραλληλισμοί με την σύγχρονη πραγματικότητα είναι εμφανείς.

Σε ένα πολυσύμπαν πέρα από την αντίληψη μας, στο οποίο οι αξίες και τα νοήματα χάνουν την αξία τους, αυτό που απομένει τελικά είναι μόνο ο πεσιμισμός;
Αυτό θα εξερευνήσουμε στο επόμενο μέρος του αφιερώματος μας, “Υπαρξισμός”.